İnsanlar yüzyıllar boyunca hayat gereksinimi olarak konuşmuşlardır.Konuşmanın ne kadar önemli olduğunu o olmadan herşeyin ne kadar zor olduğunun bilincindeyiz.Ama konuşma ve sohbet adabını bilmeyenler ise bazen keşke hiç konuşmasaydım diyebiliyor.İşte bizde bu konuyu ele alarak sohbet ve konuşma adabı hakkında yazılar araştırdık sizinle paylaşmak istiyoruz.

KONUŞMA ADABI
Şahsımıza karşı vazifelerimizden biri de dilimizi terbiye ve ıslah etmektir. İnsan iyi ve kötü bir çok şeyi dilinden bulur. Birçok insan dili sebebiyle en büyük musibetlere uğramışlardır. İnsanları cehenneme sürükleyip götüren de dilleridir,

 
Yaşamım boyunca, güzel konuşan az insan tanıdım. İrticalen konuşanını beğenirim. İslâm düşünürü ve Yazar Ahmed Hulûsi, Prof. M. Kerem Doksat, Prof. Yaşar Nuri Öztürk, Bülent Arınç benim favorilerimdir.

Sevgili Dostlarım! Her gün, her saniye, önemi  üzerinde pek de düşünmeden gerçekleştirdiğimiz konuşma eylemi, aslında bir bakıma kişiliğimizi de ele verir.”İnsan tüm varlığı ile konuşur sözü” bu eylemin, psikolojik ve fiziksel süreçlerin birleşimi olduğunu hatırlatır. Çok genel bir ifadeyle, kişiliğimizin boyutunu, yaptığımız konuşma ile başkalarının konuşmasına gösterdiğimiz tepki belirler diyebiliriz.

Toplumsal yaşamda, yüksek sesle konuşana, kısık sesle bir şeyler fısıldayana, ağzından çıkanı kulağı duymayanına, ne söylediği anlaşılmayana, nezaketle söz söyleyene, devamlı iğneleyici olana, kinayeli şekilde laf atana, herhangi bir olay nedeniyle hesap sorucu şekilde konuşana, ayrıca gerek halk arasında gerekse televizyonlarda izlediğimiz, gazetede ayrıntılarıyla okuyacağımız şekilde, insanları bunaltacak, ‘terbiyesiz’ denecek tarzda konuşanlara da tanık olmuşuzdur.. ‘Argo’  içerikli cümlelerin kullanılması herhalde doğru olmuyor. Kendini bilen, hele dini bir terbiye/katkı alan hiç kimse argo kullanımıyla gurur duymuyor, konuşmak da istemiyor. Ama bazen kendini tutamadan konuşuyor. Argo sınırları içine giren ‘ulan’, ‘anasını satayım’ gibi sözler, insana son derece ters geliyor. Çoğu kimsenin argo konuşmadığını ve konuşmaktan da hoşlanmadığını, hatta kaçındığını dikkâte alırsak bu iki ifadeyle kurulan cümleler hiç de hoş bir hava yaratmıyor, diyebiliriz.

Üstelik, kullanan farkında olmadan, kalitesini düşürüyor. Yani bir yerde kendini baltalayıp darbeyi kendine vurmuş oluyor.

 

Enteresan olan, bu argo sözcüklerin kişinin sinirlendiği, asabiyetinin fazlalaştığı dönemlere rastlaması. O anlarda giderek artıyor. Bu durum onun dağıttığını da belgeliyor.

Ancak insan, ne olursa olsun, karşısındakini sakin ve duru görmeyi arzuluyor. Ve sorunlarını ancak bu tür kişilerle paylaşabileceğini umuyor.

Bunda da yerden göğe kadar haklı tabi ki.

Kişiliği yok etmeye yönelik nefret dolu sözlerden vazgeçilmesi dileğiyle yazımı noktalamak istiyorum.

 

Sevgi ile kalın. Allah’a emanet olun.

¥ Söylediği sözün nereye varacağını, düşünmek,
¥ Dünya ve ahiret için faydası olmayan sözleri söylememek,
¥ Sözleriyle kimsenin gönlünü kırmamak,
¥ Musibet ve felaket getireceğinden korktuğu şeyi söylememek,
¥ Konuşurken başkasının sözünü kesmemek,
¥ Bir insanı över veya yererken aşırı gitmemek,
¥ Büyüklerin yanında yüksek sesle konuşmamak,,
¥ Boşboğazlık, gevezelik etmemek,
¥ Söylerken ağzını eğip büzmemek, avurt çatlatmamak, ustalık, bilgiçlik satmamak,
¥ Konuşurken karşısındakini hiçe sayarak ukalalık yapmamak, onun sözlerinde ayıp ve kusur aramamak,
¥ Dilini la’nete, küfüre ve kaba konuşmaya alıştırmamak,
¥ Kendisine verilmiş bir sırrı başkasına söylememek,
¥ Yalan yere bir söz vermemek, yapamayacağı bir şeyi söylememek,
¥ Yalan söylemekten, yeminden, gıybet etmekten, koğuculuktan sakınmak,
¥ Başkalarıyla alay etmemek, kimseye kötü bir ad takmamak,
Söz söylerken güzel söylemek, kabalık yapmamak, karşısındakilerin halini gözetmek, dokunacak sözlerden ve tasavvurlardan sakınmak müslümanın vazifesidir. Kur’an-ı Kerim yedi çeşit insanın peşinden gitmeyi, onları dinlemeyi yasak etmiştir.
1- Doğruya ve yalana çok yemin eden,
2- Fikir ve düşüncesi düşük olan,
3- Şuna buna söven, la’net eden, daima kusur ve ayıp araştıran,
4- Bir yerde konuşulan şeyleri başkalarına taşıyan,
5- Cimri ve son derece sıkı olan ve insanları iyilikten çeviren,
6- Hakkı tanımayan ve mütecaviz olan,

This entry was posted on Perşembe, Ocak 22nd, 2009 at 14:30 and is filed under Kategorilenmemiş. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.